Wednesday, November 27, 2019

சகோதரிக்கு லெனின்


                          சகோதரிக்கு லெனின்

லெனின்  உறவினர்களுக்கு எழுதிய கடிதங்கள்  அவரின் நூல்தொகைகளில் ஒன்றாக தொகுக்கப்பட்டுள்ளது. வால்யூம் 37. ஆர்வமுள்ளவர்கள் 750 பக்கங்களுக்கு மேலாக உள்ளவற்றை பார்க்க படிக்க முடியும். அவர் அக்டோபர் புரட்சியின் ஆண்டுகளில் 1917ல் எத்தகைய மனநிலையில் இருந்தார் என்பதை இக்கடிதங்கள் வழி அறிய இயலுமா என்பதற்காகவே அதை பார்க்க எண்ணினேன்.
1.   நவம்பர் 26 1916ல் அவர்  ஜூரிச் சுவிட்ஜர்லாந்திலிருந்து சகோதரி மரியா உலியானாவிற்கு எழுதிய கடிதத்தில்:
நாவல்கள் அனுப்பியமைக்கு நன்றி.  இங்கு மாறுதல் ஏதும் இல்லை. விலைவாசி மிக அதிகமாக இருக்கிறது. 869 பிராங்க்ஸ் ( 500 ரூபிள்ஸ்) வந்தது. நன்றி. இங்கு ருஷ்யா தினசரிகள் கிடைப்பதில்லை. மாதத்திற்கு மூன்று அல்லது நான்கு முறை பேப்பர்களை நீ படித்துவிட்டு இறுக்கமாக கட்டி எனக்கு பார்சல் போடு. மூன்று புத்தகங்கள் மொழிபெயர்ப்பிற்குரிய பதிப்பாளர் பதில்தரவில்லை. எனது அன்பு முத்தங்கள்.

2.  பிப்ரவரி 15, 1917ல் சகோதரிக்கு கடிதம் எழுதுகிறார். அதில்
எனக்கு இன்று 808 பிராங்க்  அசாவ்- டன் வங்கி வழியாக வந்துள்ளது. ஜனவரி 22ல் 500 பிராங்க் வந்தது. இந்தப்பணம் என்னப் பணம் என்பது குறித்து எழுது. நான் கணக்கு வைத்துக்கொள்ளவேண்டும். நட்யா ( துணைவியார்) உனக்கு ஏதாவது பென்ஷன் வரத்துவங்கி விட்டதோ என கேலி செய்கிறாள். இங்கு கடுமையான விலைவாசி  வாட்டுகிறது. என் உடல்நிலை காரணமாக அதிகமாக பணியாற்ற முடியவில்லை. நான் இப்பணத்தை செலவு செய்ய அஞ்சுகிறேன். நீ அனுப்பிய மூன்று ( ருஷ்ய) புத்தகங்கள் வந்துவிட்டன. நன்றி
இங்கு மாறுதல் ஏதுமில்லை. அமைதியாக காலம் கழிக்கிறோம். நட்யாவிற்குத்தான் தனிமை தெரிகிறது. குளிர் கடுமையாக இருக்கிறது. நீங்கள் அனைவரும் நலமாக இருப்பீர்கள் என நினைக்கிறேன்.
அநேக முத்தங்கள்.

3. அடுத்த கடிதம் தன் சகோதரி அன்னாவின் கணவரான மார்க் டிமோபெயவிச் அவர்களுக்கு பிப்ரவரி 18 அல்லது 19 அன்று எழுதப்பட்டிருக்கலாம் என தொகுப்பில் குறிப்பிடுகின்றனர். அக்கடிதத்தில்
நட்யா ருஷ்யா இலக்கியத்தில் காணப்படும் இடைவெளி ஒன்றை சரி செய்திட Pedagogical Dictionary or Encyclopaedia  எடிட் செய்ய விழைகிறார். அது நல்ல செயல் மட்டுமல்ல, வருவாய் நல்கும் பணியாக இருக்கும் ( useful work and will provide income).  என்சைக்ளோ நன்றாக வந்துவிட்டால் பல பதிப்புக்களைக் காணும். கற்பிக்கும் கலை குறித்து நட்யா பல ஆண்டுகளாக உழைத்துவருகிறாள். ஜூரிச்சில் உலகத்தரம் வாய்ந்த இதற்குரிய அருங்காட்சியகமும் இருக்கிறது.
 இதற்காக எந்த முதலாளியையும் தேடாமல் நாமே கொணர முயற்சிப்போம். அது இலாபகரமாக அமையும். அது ஒத்துவராது என நீங்கள் கருதினால் மாற்றுவழி ஒன்றை யோசிக்கலாம். கவனம் தேவை. இத்திட்டம் எவராலும் களவாடப்பட்டுவிடக்கூடாது. பதிப்பகத்தாருடன் நட்யா எடிட்டர் பெயரில் ஒப்பந்தம் செய்யவேண்டும். பல பதிப்பாளர்கள் இலாபம் முழுக்க எடுத்துக்கொண்டு ஆசிரியரை அடிமையாக்கிவிடுகிறார்கள்.
 இத்திட்டம் குறித்து கவனமாக பரிசீலிக்கவேண்டுகிறேன். விரிவாக எழுதுங்கள். வெற்றி எனத்தெரிந்தால் உடன் தந்தி மூலம் தெரிவியுங்கள். நட்யா வேலையை ஆரம்பிப்பார். வாழ்த்துகள்.
4. அடுத்த கடிதம் ஆகஸ்ட் 1917ல் எழுதியிருக்கலாம். தேதி குறிப்பிடப்படவில்லை. சகோதரிகள் மரியா, அன்னாவிற்கு இக்கடிதம் ஹெல்சிங்கியிலிருந்து எழுதப்பட்டுள்ளது. அதில்
எனது வாழ்த்துகள். நான் செளகரியமாக இருக்கிறேன். ’அரசு’ என்பது குறித்து தீவிரமாக ஆர்வம் காட்டிவருகிறேன். எனது அறிவுரையை ஏற்று மருத்துவ சிகிட்சைக்கு செல். கால்களையும் நரம்பு பிரச்சினையும் சரி செய்து கொள். ஏதாவது நாவலை எடுத்துச் செல். இல்லையெனில் மொழிபெயர்ப்பை பார். அப்போது சிகிட்சை காலத்தில்போர் அடிக்காது’. உன்னை அன்புடன் தழுவிக்கொள்கிறேன்.
5.   அடுத்தக்கடிதம் மரியாவிற்கு செப்டம்பர் 1917ல் எழுதப்பட்டுள்ளது.
அதிலும் அவரின் உடல்நலம் குறித்த அக்கறையை லெனின் தெரிவித்தே எழுதுகிறார். உடல்நிலை தேறிவந்தவுடன் உனக்கு வேலை காத்திருக்கிறது.  கட்சி காங்கிரஸ் என்பது கூட நல்ல சப்ஜெக்ட்தான். அதன் தொடர்பான மினிட்ஸ் மட்டுமல்ல பல சிறு வெளியீடுகளும் இருக்கலாம். எனக்கு சரியாக நினைவில் இல்லை.. நீ எழுதிவிட்டால் நகலை அனுப்பு. நாம் விவாதிக்கலாம். உன்னை அன்புடன் தழுவுகிறேன்.
அடுத்து நமக்கு கிடைக்கும் கடிதங்கள் 1919ல் எழுதப்பட்டவையாக இருக்கின்றன. 1918ல் உறவினர்களுக்கானவை என ஏதும் காணப்படவில்லை.
6.  1919 ஜூலையில் அவர் தனது துணைவியார் கிருப்ஸ்காயாவிற்கு எழுதுகிறார்.

அன்புள்ள நட்யா,
மாலடொவ் மூலம் தான் உனக்கு  heart attack  என அறிந்துகொண்டேன். நீ அதிகமான வேலையை தவிர்த்து ஓய்வெடுக்க வேண்டும். டாக்டர்களின் சொல்படி நடக்கவேண்டும். உனது பயணம் விடியற்காலை 3 மணிக்கு என மாலடோவ் தெரிவித்தார். குளிர்காலத்தில் உன்னால் பணியாற்ற முடியாமல் போய்விடும். வேலையை குறைத்துக்கொண்டு ஓய்வெடு. கல்வி அமைச்சகம் குறித்து நான் உனக்கு தந்தி அனுப்பியுள்ளேன்.. கிழக்குப் பகுதி அற்புதமாகிவருகிறது. தென்பகுதியில் மாற்றம் வந்துகொண்டிருக்கிறது. நன்றாக மாறவேண்டும். கார்க்கியை உன்னுடன் அனுப்ப முயற்சித்தேன். முடியவில்லை. கோர்கி பகுதியில் நான்கு நாட்கள் நல்ல ஓய்வுடன் இருந்தேன். உன்னை அன்புடன் தழுவி முத்தம் தருகிறேன். ஓய்வெடு.

7. அடுத்தக்கடிதம் 1919 அல்லது 1920ல் எழுதப்பட்டிருக்கலாம். மாதம், நாள் தெரியவில்லை. சகோதரி , துணைவியாருக்கு எழுதப்பட்டுள்ளது.
விடியற்காலை மணி 4.30 ஆகிறது. தூங்கமுடியவில்லை. இனி படுக்கைக்கு செல்லவேண்டும். ஆனால் நீங்கள் என்னை காலை 10 மணிக்கு பின்னரும் தூங்கவிட்டுவிடாதீர்கள்  எழுப்பவில்லையெனில் நாள் வீணாகிவிடும். அது  ஆட்சிக்கு  உகந்ததாகாது.

( இக்கடிதங்களின் ஆங்கில வாசகங்களை வால்யூம் 37ல் பக்கங்கள் 535-547 களில் பார்க்கலாம்)

Tuesday, November 19, 2019

Need of an Amendment to 37 A of CCS PR 1972


Need of an Amendment to 37 A
Friends and Officers!
My intention is not to trouble anyone or confuse things. It is your wisdom to accept or reject the invitation of VRS 2019 given by BSNL. My attempts like all other leaders are only to make things clear beyond any ambiguity regarding the terms of the scheme. It is up to you to take my views or reject it. Sorry to bother you all. My humble request is do not by-pass things casually.
In BSNL all those absorbed thro 37A are becoming pensioners as per 37A ‘exit’ only. That is entry to BSNL and exit from BSNL to get DOT pension thro 37 A only. The VRS 2019 accepts your entry of 37A  (no other go for it because it was an accomplished fact) ..The question is whether it concedes your exit as per the scheme thro 37 A. It speaks your exit by giving you one ‘effective date of retirement’ which is a new concept. The explicit answer by the authority concerned is the need of the day.
Is there any difference between ‘date of retirement’ and ‘effective date of retirement’? Here I am not playing with words. Judicial pronouncements are taking both differently. Date of retirement is possible on occasions like your date of superannuation, your willing date of retiring voluntarily. Here in this scheme ‘BSNL VRS 2019’,  ‘ willing date’ of retirement by the optee is not allowed. They say the ‘effective date of retirement’  as 31-1-2020

An amendment to the Sub Rule 26 (new 2012) by adding ‘if any approved revival plan i then also safeguard measures’  is the need of the hour to avoid any future confusion.
The relevant paras speaking SR 26 and SR 27 are given below.
(26) In case the Government disinvests its equity in any public sector undertaking to the extent of fifty-one per cent or more, it shall specify adequate safeguards for protecting the interest of the absorbed employees of such Public Sector Undertaking.
(27) The safeguards specified under sub-rule (26) shall include option for voluntary retirement or continued service in the undertaking or voluntary retirement benefits on terms applicable to Government employees or employees of the Public Sector Undertaking as per option of the employees and assured payment of earned pensionary benefits with relaxation in period of qualifying service, as may be decided by the Government."
What we need is an amendment to SR 26 by adding the approval of any revival and restructuring plan.
If Para 26 is amended and be read like the following term, then VRS 2019 would become its part.
26. In case the Government disinvests its equity in any public sector undertaking to the extent of fifty-one per cent or more, or if any approval for revival and restructuring  plan of Public sector undertaking , it shall specify adequate safeguards for protecting the interest of the absorbed employees of such Public Sector Undertaking.
In the field units the optees are asking about future benefits like wage revision and pension revision.
One should carefully read the para 8 viii, 8 ix of BSNL VRS 2019 which are Speaking full and final settlement. This needs clarification.
The   last pension revision   done by  DOT ( 15-3-2011 ) defined clauses  about eligibility of pension revision. Those paras need to be understood properly.  The relevant paras are given below.
DOT OM dt 15-3-2011
Sub: Revision of Pension of Pre 2007 pensioners/ Family Pensioners of BSNL
1. The employees of erstwhile DOT who were absorbed in BSNL w.e.f 1-10-2000 in accordance with Rule 37 A of CCS PR 1972 and have since retired are being paid pension by the Govt in accordance with Sub Rule 21 ( new  Sr 22) of the said rule.
para  3.1
These orders shall apply to all pensioners/ FP who were drawing/ entitled to draw pension/ FP on 1-1-2007 under the provisions of SR 21 of rule 37 A of CCS PR 1972 based upon the combined services rendered in Govt and in BSNL
Para  3.2 a
Pre 2007 BSNL pensioner / FP means a pensioner/ FP who after retirement from BSNL during the period 1-10-2000 to 31-12-2006 was drawing/ entitled to draw pension based upon his combined service and in Govt and in BSNL in accordance with Sr 21 of 37A CCS PR 1972, as on 31-12-2006

3.2.b
Existing pension means the basic pension inclusive of commuted portion, if any, as on 31-12-2006, covered under SR 21of 37 A
As per these clauses we should get clarification from the authority concerned that the VRS optees are  entitled  get their pension from 1-2-2020 in accordance with SR 21 (new 22) of 37 A.
So to avoid any confusion, it is better if we get an amendment that ‘any approved revival’ is also a part of safeguarding measure as per SR 26

19-11-19   11 Am

Friday, November 15, 2019

37 A and BSNL VRS 2019


TURNING THE SEARCH LIGHT
37 A and VRS 2019

1.      What is the subject matter for 37 A of CCS Pension Rules 1972?

‘Conditions for payment of pension on absorption consequent upon conversion of a Government Department into a Public Sector Undertaking’ is the subject matter.

2.      How many conditions or Sub Rules in it?

There are 27 sub rules

3.      How many of them applicable to BSNL absorbed employees?

Barring   13-21 other 18 rules are applicable to BSNL absorbed employees

4.      What is the rule that assures Pension formula/ calculation at the time of retirement?

Sub Rule 8 assures pensionary benefits (including commutation, gratuity, family  pension ) on the basis of combined service for the absorbed employee at the time of retirement. The calculation of the amount of pension is as that of CG employee retiring on that day.

5.      What is sub rule 9 then?

The pension of an employee under sub-rule (8) shall be calculated on fifty percent of emoluments or average emoluments, whichever is more beneficial to him.

6.      Dearness relief as per IDA pattern?

Yes, SR 10 assures that.  In addition to pension or family pension, as the case may be, the employee who opts for pension on the basis of combined service shall also be eligible to dearness relief as per industrial Dearness Allowance pattern.

7.      Which rule assures Pension Payment by Govt for absorbed employees on retirement?

Rule 22 (old 21) assures that the pensionary benefits including family pension shall be paid by the Government.

8.      Whether any absorbed employee can go on VR as per 37 A ?

Yes.  Com O P Gupta fought for that and SR 12 was inserted ( old 11 A). A Permanent Government servant absorbed in a Public Sector Undertaking or a temporary or quasi-permanent Government servant who has been confirmed in the a Public Sector Undertaking subsequent to his absorption therein, shall be eligible to seek voluntary retirement after completing ten years of qualifying service with the Government and the Public Sector Undertaking taken together, and such person shall be eligible for pensionary benefits on the basis of qualifying service.

9.      Is there any other rule speaking VR  or  Voluntary retirement benefits on terms?

Sub rule 27 speaks about that. But that is a safeguard measure as envisaged in the SR 26 ,  only under the condition Govt disinvests its equity to the extent of 51 % or more. The specified safeguards as assured in SR 26 shall include option for voluntary retirement or continued service in the undertaking or voluntary retirement benefits on terms applicable to Government employees or employees of the Public Sector Undertaking as per option of the employees and assured payment of earned pensionary benefits with relaxation in period of qualifying service, as may be decided by the Government.

10.   Whether   VRS ‘for reduction of staff Cost’ as one of the conditions finding any place in 37 A rules?

NO.   VR on terms is spoken nowhere except as a measure of safeguard if at all disinvestment to the extent of 51 % or more taking place (refer SR 26 and 27)

11.   Then BSNL VRS 2019 does not find a part of 37 A?

The BSNL VRS scheme is part of revival plan approved by cabinet on 23-10-2019 but not within the purview of all the 27 conditions of 37 A

12.   Whether DOT Om dt 29-10-19 communicating cabinet decisions is speaking 37 A?

The DOT OM is silent on that.

13.  Whether BSNL VRS 2019 is mentioning 37 A ?

Yes. It is mentioning 37 A.

The para 6.1.c   Payment of Exgratia to combined service pensioners absorbed in BSNL under rule 37 A.  Here it identifies the employee as the one absorbed under rule 37 A.

 para 6.2   Speaks about terminal benefits.  6.2. a The employee retiring under the scheme shall be entitled to Pension/ FP, as applicable, w.e.f  the date following the effective  date of VR and shall be authorized as per Procedure. Here there is no mention of 37 A rules.

 Again 37 A is mentioned in 6.2.b I   payment of deferred Gratuity to employee who opted for Combined service pension and were absorbed under rule 37 A. Here the employee is identified as absorbed employee under 37 A. 37 A is used to identify the employee differing from DR employee.

Para 6.2.c   is speaking about ‘eligibility of commutation’ on attaining age of 60 years / 1-2-2025. Here no mention of 37 A either to identify the employee or about eligibility of pensionary benefit including commutation as that of SR 8. But mention of relaxation of rules of 1981 is there. But copy of the modified rules not in public domain.

14.  It seems that BSNL VRS 2019 Scheme and its Paras of annexure 1   are not within the ambit of 37A rules. BSNL/MTNL CMD is vested with powers in case of doubt or ambiguity over the meaning/ interpretation of any of the terms of this scheme. If any such interpretation  comes from the desk of CMD (by his explicit statements)  for clearing the doubts regarding  37 A implications on VRS optees , than One should be thankful for rendering his conscious duty while sending 80000 people from the service of the company that he heads , of course thro VRS 2019 terms.

 15-11-2019 13.00 hrs

Tuesday, November 12, 2019

BSNL VRS 2019 - Issue of Future Benefits



                                

 BSNL VRS 2019 - Issue of Future Benefits


The BSNL VRS Scheme dt 4-11-2019 assures Terminal benefits as per the following para.

6.2 Terminal Benefits
"In addition to the lump sum compensation or the amount of exgratia as per clause 6.1 of the scheme, the employee voluntarily retiring under the scheme shall be entitled to terminal and other benefits as applicable to the said employee under existing rules. The payment of such benefits shall be made in the following manner:

6.2 a. Pension/ Family Pension: The employee retiring under the scheme shall be entitled to Pension/ FP, as applicable w.e.f the date following the effective date of VR and shall be authorised as per existing procedure"

 Here the 'Existing Procedure"  is not defined in 'Para 3. Definitions' .  'Existing Rules' is defined as per 3 h " means BSNL Rules in force as on the date of notification of the scheme or GOI Rules as applicable to BSNL Employee. Here also 'absorbed employee' is missing.  The other missing point is ‘entitled to Pension/ FP, as applicable that of 37 A'  (as per provisions of 37 A).

8. General Conditions:
"viii The benefits payable under this scheme  shall be in full and final settlement of all claims of whatsoever nature, whether arising under the scheme or otherwise"
"ix) An employee who voluntarily retires under this scheme or his/ her family or legal heirs shall have no claim or compensation except the benefits under the scheme"

para 8 viii needs  elucidation since it speaks 'the benefits' ( that is including terminal benefits) as full and final whether coming out of the scheme or otherwise. The question is whether VRS optees , as absorbed employees as per 37A conditions are going get their pension fixation as per any of the sub rule of 37 A ( SR 8 etc)
or
  as per 6.2.a  “entitled  to pension/FP as applicable w.e.f  the date  following the effective date of VR and shall be authorised as per exiting procedure"

Even 37 A is not having any provision for pension revision but 'pensioners of pre 2007' who got their pension fixation as per 37 A got 'pension revision' on account of wage revision of 2007.

 If 8 viii concludes the benefit of fixation of pension as full and final as per the procedure of 50 % of  last  pay drawn, and if any revision of pension for pre 2017 pensioners on account of pay revision either notionally or actually from 1-1-2017 then applicability of the benefits to VRS optees become questionable, because as there is no change in the last pay drawn, So we need clarification from DOT.

The second point in this regard is whether these VRS optees would get pension revision if any wage revision comes with prospective effect that is either from 1-2-2020 or after. These pensioners also become old pensioners like that of 'pre 2017' pensioners. If the pension fixed by this scheme is treated as full and final, then this becomes a problematic issue.

The silence on the part of DOT and not mentioning 37 A in their OM is adding more apprehensions. The said DOT Om dt 29-10-19 communicating the cabinet approval of Revival plan is speaking only about exgratia  eligibility amount linking that with admissible pension for the remaining period of service and it communicates the approval for postponing commutation as well Gratuity.

As per PIB release dt 23-10-2019
“3. BSNL and MTNL will also offer Voluntary Retirement to their employees, aged 50 years and above through attractive Voluntary Retirement Scheme (VRS), the cost of which will be borne by the Government of India through budgetary support. The ex-gratia component of VRS will require Rs. 17,169 Cr in addition, GoI will be meeting the cost towards Pension, Gratuity and Commutation. Details of the scheme will be finalised by BSNL/MTNL.”

But DOT Om dt 29-10-19 limits its liability with preponed pensionary period only. The para
"2.iii  The payment of ex gratia on VRS (17169 cr) and Preponed pensionary liability ( Rs 12768 cr spread over a period of ten years) is to be supported through budgetary allocation of GOI"

DPE guidelines on VRS dt 20th July, 2018:
9 ii Arrears of wages due to revision etc will not be included in computing the eligible amount

9 v. The compensation under VRS/VSS will be in addition to terminal benefits.
In these paras ‘the eligible amount’, ‘compensation’ both are denoting the Exgratia amount. But this DPE Om is silent about the eligibility of wage revision or pension revision for the VRS optees .

BSNL FAQ dt 7-11-19

Question 4   when pension will start?
Full pension will start w.e.f 1-2-2020 till the time of commutation option is exercised.
Here no mention of 37 A. But  Sr 9 of 37 A only giving this calculation. The following are very important rules of 37 A - Conditions for payment of pension on absorption. Whether the terminal benefit of pension as per the VRS scheme takes the following or not is an important question that needs clarification

 Sr  (8) A permanent Government servant who has been absorbed as an employee of a Public Sector Undertaking and his family shall be eligible for pensionary benefits (including commutation of pension, gratuity, family pension or extra-ordinary pension), on the basis of combined service rendered by the employee in the government and in the Public Sector Undertaking in accordance with the formula for calculation of such pensionary benefits as may be in force at the time of his retirement from the Public Sector  Undertaking or his death or at his option, to receive benefits for the service rendered under the Central Government in accordance with the orders issued by the Central Government.
"Explanation:- The amount of pension or family pension in respect of the absorbed employee on retirement from the Public Sector Undertaking or on death shall be calculated in the same way as calculated in the case of a Central Government servant retiring or dying, on the same day".

(9) The pension of an employee under sub-rule (8) shall be calculated on fifty percent of emoluments or average emoluments, whichever is more beneficial to him.

(10) In addition to pension or family pension, as the case may be, the employee who opts for pension on the basis of combined service shall also be eligible to dearness relief as per industrial Dearness Allowance pattern.

Sr 22 guarantees pension from Govt
(22) Nothing contained in sub-rules (13) to (21) shall apply in the case of conversion of the Departments of Telecom Services and Telecom Operations into Bharat Sanchar Nigam Limited, in which case the pensionary benefits including family pension shall be paid by the Government.

FAQ 13 speaks about eligibility of CGHs for VRS optees covered under rule 37A.  The absorbed covered under 37 A should get all aspects of pension as per the SR of 37 A.
FAQ 3 is again troubling- it is defining 8 ix  in BSNL VRS scheme
(8 ix An employee who Voluntarily retires under this scheme or his/ her family or leagal heirs shall have no claim or compensation except the benefits under the scheme)

The reply given is "No claim after 31-1-2020 shall be paid except as provided in this scheme"
 Unfortunately the term ‘Claim’ is not defined

We need to get some assurance in plain terms from DOT beyond ambiguity about the applicability of all the relevant rules of 37 A  to BSNL absorbed employees should be applicable for the VRS optees also and there should not be any differential footing amongst the BSNL IDA Pensioners when the question of pension revision comes if at all any day in future.

12-11-19  00.30  hrs